مسئله يازدهم : طبع ستارگان از كجا معلوم شذ جواب : از بهر آنك چون شمس بما نزديك‌تر بوذ گرما فزون گردذ دلالت او بر گرمى آمذ . و قمر از جهت نزديكى به زمين و پذيرفتن بخارات دلالت او برترى آمذ . و زحل از بهر آنك كى از آفتاب دورست سرد و خشك است . و مرّيخ از جهت نزديكى [ بآفتاب ] گرم و خشك است . و مشترى در ميانه [ طبعى ] باعتدال برگرفت . و زهره گرم و تر از جهت نزديكى بآفتاب و ماه و عطارد ممتزج از جهت اندكى دور شذن [ او ] از شمس و نزديكى بقمر . و بعضى گفته‌اند كى از جهت لون هر يكى معلوم شذ چنانك گرمى مرّيخ از جهت سرخى و ترى زهره از سپيذى و برين حجت تا حدى است . اما اين طبعها بر حسب دليل باز دست آوردند چنانك شمس بر حرارت كى بذانجانب كى نزديك‌تر بوذ گرما بيفزايذ و مشترى و زهره كى دليل كنند بر طبعها و زمانها معتدل و زحل كى دليل او بر افراط سرماست و مريخ بر افراط گرما ( 112 ) و عطارد از جهت انتقال و تغيير بسيار . مسئله دوازدهم : از چه سبب ارباب مثلثات برين گونه نهاذند جواب : بذانك برجهاى نارى و آن حمل و اسد و قوس‌اند بروز و شمس و مشترى و زحل را بوذ چى آفتاب را اندرين قسمت دو حظ است يكى حظّ خانه است و آن اسد است و دوم حظّ شرف و آن حمل است و مشترى را حظّ خانه است و بشب مشترى فرا پيش دارند چى قوت مشترى بشب بيشتر بوذ و زحل را انباز كردند چى نرست و هرسه ستاره نر همى بايست كى اين مثلثّه نرست تا موافق طبع بوذ و دوم برجهاى ارضى ، ثور و سنبله و جدىاند بروز زهره و قمر و مريخ راست ، تقديم زهره از بهر آنست كى خذاوند خانه است و قمر خذاوند شرف . بروز تقديم زهره [ را ] بوذ و بشب قمر را ، كى تأثير او بشب ظاهرترست و انبازان مرّيخ كى در جدى حظّ شرف دارذ و اگر قمر را حظّ نوبت نبوذى شايستى كى مريخ مقدم بوذى . سيّم مثلثهء هواى جوزا و ميزان و دلو ، و زحل و عطارد و مشترى راست و زحل را اندرين مثلثه هم حظّ خانه است و هم حظّ شرف و عطارد را حظّ خانه است مفرد ، پس روز زحل را بوذ و شب عطارد را و اين مثلثه نر بوذ چون زحل نر بوذ و عطارد ممتزج مشترى كى